Mogelijkheden en grenzen van euthanasie
KNMG consulteert artsen
Deze week presenteert de KNMG een conceptstandpunt over de rol van de arts bij het zelfgekozen levenseinde. De medische beroepsgroep wordt uitgenodigd via webconsultatie te laten weten wat aanvaardbaar is en waar het voor de beroepsgroep ophoudt als het gaat om euthanasie, hulp bij zelfdoding en een zelfgekozen levenseinde.
Sinds de aanname van de euthanasiewet in 2001 zijn de normen en praktijk rond euthanasie en hulp bij zelfdoding verder ontwikkeld. Deze week presenteert de KNMG een conceptstandpunt over de rol van de arts bij het zelfgekozen levenseinde. Hierin geeft de KNMG een uiteenzetting van deze norm- en praktijkontwikkeling. Zo wil de KNMG de mogelijkheden en grenzen om euthanasie toe te passen verduidelijken.
Uit Vrije Wil
Het uitgangspunt daarbij blijft dat elke arts zelf bepaalt of hij euthanasie wil toepassen of niet. Euthanasie is één van de meest indringende en belastende vragen die een patiënt een arts kan stellen. De maatschappij lijkt echter steeds meer uit te gaan van een recht op euthanasie, wat wordt gevoed door acties zoals het burgerinitiatief Uit Vrije Wil.
KNMG vraagt de mening van artsen
De KNMG hield afgelopen voorjaar twee invitational conferences met artsen, ethici en juristen over de rol van de arts bij een zelfgekozen levenseinde en vormde een conceptstandpunt. Vanaf deze week consulteert de artsenfederatie de medische beroepsgroep hierover via een webconsultatie en een debat tijdens de algemene vergadering. U kunt zo duidelijk maken wat voor u aanvaardbaar is en waar het voor de beroepsgroep ophoudt als het gaat om euthanasie, hulp bij zelfdoding en een zelfgekozen levenseinde.
De KNMG zal de uitkomsten van de artsenconsultatie verwerken in het standpunt en vertalen naar het maatschappelijk en politiek debat.
De vragenlijst was in te vullen tot en met 4 januari 2011
Test uw kennis en geef uw mening
Het concept standpunt schetst de actuele normen en praktijk inzake euthanasie, hulp bij zelfdoding en het zelfgekozen levenseinde.
Test uw kennis: zijn de stellingen juist of onjuist?
Geef uw mening: wat is voor u aanvaardbaar en waar houdt het op als het gaat om euthanasie, hulp bij zelfdoding en een zelfgekozen levenseinde? En welke rol heeft de arts daarbij? De uitkomsten van de artsenconsultatie verwerkt de KNMG in het standpunt en worden vertaald naar het maatschappelijk en politiek debat.
Artsen kunnen ook in debat tijdens de Algemene Vergadering van de KNMG op 14 december 2010.
Aanmelden (alleen voor artsen): www.knmg.nl/av.
Zie ook:
- Aftakeling ook grond voor euthanasie / drs. E.van Wijlick, Medisch Contact, week 49 - 2010
- Doof, blind en moederziel alleen / G. den Hartogh, Medisch Contact, week 49 - 2010
Ziet u geen reactieformulier? Reacties. (6)
"Tijdens de recente NVVE-bijeenkomst voor artsen over euthanasie bij (beginnende) dementie werd erg sterk de nadruk gelegd op het min of meer verplicht zijn tot medewerking van de behandelende arts, zonder speelruimte voor diens persoonlijke opvattingen. Ook een arts kan in gewetensnood raken door een euthanasieverzoek.
Het kan getuigen van professionele zorgvuldigheid om als arts niet mee te willen werken aan een euthanasie of zelfdoding. In NVVE-kringen wordt daar nogal eenzijdig over gedacht.
Adri Stutterheim, huisarts/scenarts "
"Geachte heer Van der Poel,
Als de patiënt persisteert in het bewust stoppen met eten en drinken, dan zou - zoals u betoogt - twijfel kunnen ontstaan over de wilsbekwaamheid van de patiënt.
Wanneer de patiënt echter weloverwogen tot dit besluit is gekomen, in staat is de voor- en nadelen van behandelingen af te wegen en de consequenties van zijn besluit kan overzien, moet de arts uiteindelijk het besluit van de patiënt respecteren. Iedere patiënt is wilsbekwaam, tenzij het tegendeel is gebleken (bijv. uit beslissing rechter tot aanwijzen mentor) of anderszins aannemelijk is. De wetgeving voorziet slechts in enkele situaties waarin kan worden behandeld zonder toestemming van de (vertegenwoordiger van de) patiënt, meer in het bijzonder wanneer een behandeling kennelijk nodig is om ernstig nadeel voor de patiënt te voorkomen en, onder nadere voorwaarden, wanneer een (psychiatrische) patiënt ‘een gevaar voor zichzelf’ is.
Aan de voorwaarden van dergelijke vormen van (dwang)behandeling is in de onderhavige gevallen niet snel voldaan. In veel gevallen zal de patiënt immers een behandelverbod hebben opgesteld dat de arts behoort te respecteren. Het weigeren van een behandeling door de patiënt, ook al leidt dat tot de dood, is wezenlijk anders dan hulp bij zelfdoding.
De rechter zal dat niet anders zien. Zie p. 15, regels 17 e.v. van het KNMG conceptstandpunt over de rol van de arts bij het zelfgekozen levenseinde."
"Nadenkend over de laatste zin in het, overigens prima, artikel van van Wijlick brengt dat mij op een dilemma. "Dit betekent dat hij (de arts) zijn patient altijd moet begeleiden en het lijden moet verzachten met adequate palliatieve zorg, ook als hij het besluit van de patient om te stoppen met eten en drinken afkeurt". Mijnsinziens is er dan sprake van hulp bij zelfdoding. Wanneer je een zelfdoding als arts afwijst, en dat is toch meestal het geval, dan zul je een acute gedwongen opname regelen. De praktijk leert anders, maar hoe ziet de rechter dit?"
"Het artikel van Govert den Hartogh heb ik met veel genoegen gelezen: mooi opgebouwd en ik ben het helemaal eens met zijn 'oplossing'.
Van Wijlick, als projectleider SCEN, geeft er nog eens een invullng voor de praktijk aan.
Voor beide artikelen veel dank!
M. Kloek, scen-arts"
"Euthanasie is een optie , voor mij als behandelend arts, als een pat. lijdt aan een ondraaglijke somatische ziekte en er is aan alle zorgvuldigheidseisen voldaan, dus de patient wil die euthanasie zelf.
De patient moet wilsbekwaam zijn, anders is euthanasie geen optie.
Klaar met leven en psychische stoornissen vallen daar niet onder. "
"Geachte Collega van Wylick,
Je artikel in MC week 49, 2010 is helder en ik deel je standpunt volledig. Zelf heb ik al eens aan de NNVE laten weten de actie Vrije Wil niet goed te begrijpen , omdat ook volgens mij de euthanasierichtlijnen voldoende ruimte bieden om in geval van uitzichtloos en ondraaglijk lijden als gevolg van een opeenstapeling van medische en niet medische problemen euthanasie mogelijk te maken.
met vriendelijke groet,
willibrord wensing, scen-arts"
Gerelateerde berichten
- Standpunt rol van de arts bij het zelfgekozen levenseinde (2011)
- Aftakeling kan grond zijn voor euthanasie
- Mogelijkheden en grenzen van euthanasie
Zie ook:
- Aftakeling ook grond voor euthanasie
(drs. E. van Wijlick, Medisch Contact, 49 - 2010)
